Kapuśniak.

Ponieważ Blox coraz bardziej wygląda mi na kulinarną platformę blogową (w tej chwili 7 na 10 blogów w top10 to kulinarne, w top100 nie liczę, ale na oko też przynajmniej połowa), to z okazji końca roku konieczności odgrzebania przepisu na sałatkę ziemniaczaną, niedawnej wizyty u rodziców i nawiązując do tradycji poprzedniego bloga, gdzie była – niezbyt aktywna, ale zawsze – kategoria kuchenna, zapodam wpis z przepisem.

Tym razem przepis na genialny IMVHO wegetariański kapuśniak. Wersja wegetariańska, ale powinno się dać łatwo przerobić na wegańską – wystarczy zastąpić masło do podsmażania olejem i zabielić na sposób wegański.

Uprzedzam, ten kapuśniak jest kwaśny (i taki ma być!), mimo, że używa się kapusty zwykłej, nie kiszonej.

Składniki:

  • 2 cebule
  • 1kg kapusty
  • 4 łyżki masła
  • 1,5 łyżeczki soli
  • 1,5 łyżeczki pieprzu
  • 1 łyżeczka kminku
  • sok z 1 cytryny
  • 2 łyżki cukru
  • 2 czubate łyżki mąki
  • 0,5 słoika przecieru pomidorowego

Przygotowanie:

  • cebulę zeszklić na maśle
  • dodać kapustę
  • później dodać mąkę
  • zalać wrzątkiem i dodać przyprawy
  • gotować 1,5h
  • zabielić śmietaną

Przepis jest z tego co wiem zmodyfikowaną wersją z jakiejś książki. Na razie zamieszczam to co dostałem, jak nie zapomnę, to zaktualizuję o własne uwagi.

Koniec serwisu mp3.wp.pl.

Headphones

Słuchawki przez Anna Langova 

Człowiek wejdzie czasem na Wykop, a tam news, że Wirtualna Polska zamyka serwis mp3.wp.pl. Wszedłem na stronę serwisu i faktycznie, wisi sobie ramka z taką oto informacją:

„Wirtualna Polska” S.A w Gdańsku przy ul. Traugutta 115 C, wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego – Rejestru Przedsiębiorców prowadzonego przez Sąd Rejonowy Gdańsk – Północ w Gdańsku VII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000068548, posiadająca kapitał zakładowy w wysokości 67.980.024,- złotych (wpłacony w całości) i Numer Identyfikacji Podatkowej 957-07-51-216, zawiadamia, że

od dnia 01.01.2013 r. zaprzestaje świadczenia usług w Serwisie mp3.pl (zamyka Serwis mp3.pl).

Tym samym znika z sieci – jak głosił napis na stronie głównej – 142720 legalnych plików mp3 do ściągnięcia za darmo! W tym trochę mojej muzyki oraz muzyki znajomych, do której linkowałem na sąsiednim blogu. W sumie 10 lat historii, bo tyle czasu kawałki były zamieszczone w serwisie. Trochę smutno, ale takie są uroki chmury (taki modny termin na wszystkie wyniesione usługi). Zgodnie z hasłem own your data zgrałem co mi przyszło do głowy (w sumie niewiele) i tyle.

Komunikat WP jest bardzo lakoniczny i niestety nie mówi nic o przyczynach. Do głowy przychodzą mi trzy powody, jeden bardzo spiskowy, drugi mniej spiskowy i trzeci zupełnie nie spiskowy, za to prawdopodobny.

Powód bardzo spiskowy to oczywiście działania koncernów wydawniczych, tylko patrząc realnie wydaje mi się, że dla nich serwis był zupełnie niezauważalny. I jakby zupełnie niekonkurencyjny. Powód mniej spiskowy to awaria. Skąd pomysł? Ano stąd, że jednego z moich kawałków nie mogę pobrać – dostaję błąd 404. A kiedyś na pewno działał…

Ostatni powód to oczywiście nieopłacalność utrzymywania serwisu. Faktem jest, że serwis sprawia trochę wrażenie zabytku. Całkiem dopracowany funkcjonalnie (wyszukiwanie gatunkami, miastami, system ocen utworów, newsy od zespołów, możliwość komentowania, odtwarzanie z poziomu przeglądarki i pobieranie utworów, szczegółowe statystyki, możliwość hotlinkowania), zupełnie niepowiązany ze społecznościówkami (obecnie jeśli coś nie występuje na FB, to nie istnieje), bez oczojebnych reklam… No i od dłuższego czasu nie widziałem żadnych reklam serwisu (jest tekstowy link na głównej wp.pl…), więc młodsi użytkownicy po prostu mogli nie wiedzieć, że istnieje… Zastanawiam się, czy koszt utrzymania był faktycznie istotny. 143 tys. utworów, liczmy z górką po 5 MB sztuka to raptem 715 GB danych. W wielkie zapotrzebowanie na łącze też nie wierzę (choć hotlinkowanie i brak reklam mogły tu lekko doskwierać).

Szkoda, że nie ma dostępu w wygodny sposób do posortowanej wersji, z nazwami artystów i utworów. Niestety, jedyne co można zrobić w prosty (na oko, nie sprawdzałem, czy ID są unikatowe) sposób, to pobrać utwory z tytułami w postaci liczb. Jeśli komuś bardzo zależy i ma szybkie łącze, to zdąży jeszcze. Na 100 Mbps teoretyczna prędkość pobierania to ok. 16 godzin. Trochę więcej w praktyce, bo sporo 404 będzie.

Zrobiłbym backup, jakby to było sensownie opisane, bo to ładny kawałek historii i pewnie sporo zainteresowanych dowie się o całej sprawie po frytkach. Dystrybucja przy pomocy p2p wydaje się znacznie lepsza dla tego typu danych. W sumie wystarczy, żeby jedna czy dwie zainteresowane osoby trzymały pliki na dysku i całkowite zniknięcie z sieci jest mało prawdopodobne. Szczególnie dla popularnych treści, które będą udostępniane przez większą ilość użytkowników.

Przy okazji drobny wtręt nt. DRM. Przy niektórych formach DRM, wymagających komunikacji z serwerami uwierzytelniania w celu odtworzenia treści, wystarczy, że producent wyłączy owe serwery i tracimy dostęp do danych. I nawet backup płyty czy danych wtedy nie pomoże.

Jak uruchomić komputer z USB, gdy BIOS nie ma opcji bootowanie z USB?

USB

Złącze USB przez Petr Kratochvil

Od paru lat komputery wyposażone są zwykle w opcję uruchamiania systemu z USB. Rozwiązanie znacznie lepsze, niż płyta CD: płyt jednorazowych trochę szkoda, żeby coś szybko przetestować, płyty wielorazowe się rysują, napędy CD-ROM mają długie czasy dostępu i są głośne. Dodatkowo, pod USB można podłączyć zwykły dysk twardy, albo mieć system RW na pendrive. Niestety, kiedyś bootowanie z USB było rzadkością, a nawet jeśli było, to urządzenie bywało widoczne nie jako zwykły dysk twardy, tylko USB-FDD. W każdym razie gdy ostatnio robiłem grzejnik, to najzupełniej prawidłowo przygotowany pendrive z grub’em, robiący za dysk twardy nie był widoczny jako urządzenie pozwalające na uruchomienie systemu.

 

Jak pisałem, znalazłem na to obejście: bootowanie z CD-ROM (który na szczęście zwykle jest obecny w starych sprzętach) pozwalające na dalsze bootowanie z USB. Rozwiązanie genialne w swojej prostocie, tylko jak to zrobić? Jest gotowiec w formie freeware (także dla firm): Plop Boot Manager. Narzędzie bardzo fajne, ale układ strony, sposób podziału pakietów i wreszcie dokumentacja jest poukładana IMHO fatalnie. Tzn. opisane jest wszystko, ale wygląda na bardziej skomplikowane, niż jest w rzeczywistości, część informacji powtarza się itp.

Tak naprawdę, aby przygotować płytę CD z bootloaderem należy pobrać z tej strony dwa narzędzia (plpcfgbt-0.11.zip oraz plpbt-createiso.zip), a następnie wykonać tylko 3 kroki:

  1. skonfigurować opcje bootowania przy pomocy plpcfgbt, tak by domyślnie bootował z USB. W przykładzie jest gotowiec: Hidden boot with usb: plpcfgbt stm=hidden cnt=on cntval=1 dbt=usb plpbt.bin
  2. przygotować obraz płyty przy pomocy skryptu create-iso.sh (tak naprawdę zwykłe mkisofs z odpowiednimi opcjami)
  3. nagrać obraz iso na płytę CD (ulubionym narzędziem)

Po włożeniu płyty do napędu, ustawieniu w BIOSie bootowania z CD-ROM i podłączeniu pendrive z systemem najpierw uruchomi się bootloader z CD-ROM, a następnie bootloader z urządzenia podłączonego do USB.

Powyższe dla Linuksa. Pod Windows też się da, z tego co widzę, bo autor daje wersje skryptów i programów pod oba systemy. Mam dziwne przeczucie, że pod Linuksem będzie łatwiej.

UPDATE: W ramach tematów powiązanych oraz linkowania się na krzyż, Franek opisuje po polsku nieco bardziej życiowe zagadnienie czyli, jak uruchamiać wiele liveCD z jednego USB.

 

Materiały z P.I.W.O. 2012 już dostępne.

Dziś znajomy szukał oprogramowania do skanowania tekstu na Ubuntu, dostał oczywiście informację o Finereaderze, ale przypomniało mi się, że był o tym wykład na P.I.W.O 2012 (wrażenia z P.I.W.O 2012 opisywałem tutaj), więc postanowiłem sprawdzić, czy są materiały. No i są. Nie ma ich zbyt wiele, bo póki co widzę raptem cztery (mam nadzieję, że wkrótce więcej), ale są dostępne.

Jakość jest, jaka jest. Widać wszystko, słychać też, ale… Wolałbym przeglądać móc przeglądać prezentację, choćby w PDF. No i niestety głos prowadzącego prezentację jest z mocnym pogłosem, czego szczerze nienawidzę. Ogólnie tego typu prezentacje przez komputer lub na video bardzo mnie męczą. Co ciekawe na żywo zupełnie tego nie zauważam. Podobno na którejś konferencji odnieśli sukces stosując tanie odtwarzacze Sansa z Rockboksem do nagrywania. Może warto spróbować w przyszłym roku?

Jeśli ktoś nie mógł dotrzeć na P.I.W.O., a ma trochę czasu wolnego, to zachęcam do obejrzenia. Materiały P.I.W.O 2012.

UPDATE: Zabrakło najważniejszego, czyli linka do materiałów.

Pamięci flash, czyli pendrive, microSD itd.

Czasem człowiekowi wydaje się, że coś wie i… no właśnie, wydaje się. Że są różne pendrive’y (czy tam ogólnie pamięci flash), to wiedziałem. Wiedziałem też, że mają klasy i poszczególne klasy odpowiadają różnym prędkościom zapisu. I tyle.

Niedawno od hrw dowiedziałem się, że to nie do końca tak, że parametrów jest znacznie więcej i że w praktyce mają one spore znaczenie przy stosowaniu karty jako nośnika dla systemu Linux. Bo jednak czym innym jest zapis filmu na FAT, a czym innym realne operacje na jakichś linuksowych systemach plików.

Ostatnio uruchomiłem grzejnik na starym pendrive, użyłem ext2 i zdarzyło mi się trochę ponarzekać na μblogu, że wolno działa i w ogóle. Dostałem odpowiedź, że minimalny cluster size dla nośnika flash powinien być 4k. Co przypomniało mi wcześniejszą rozmowę i skłoniło do zadania pytania jak sprawdzić cluster size? Co dość szybko przywiodło mnie do wpisu nt. optymalizacji systemu plików dla pamięci flash.

Zauważyłem, że blog do którego powyżej linkuję ma raptem trzy wpisy i to sprzed roku, więc ryzyko zniknięcia jest spore. Pozwolę sobie zacytować dla pamięci część dotyczącą analizy:

  1. Interesting parts of this result are the diff changes drastically at two places:
    1. from  8388608 (8Mb) to 4194304 (4MB): Based in example readme in flashbench, this indicates that there was no performance overhead reading two blocks over the 4mb boundary, but there was for 8mb boundary. The guess is then that the erasure block is 8mb large on my sd-card
    2. before 8192 and after. I would really like to know why there is a bump at 8k, but times after that are so much lower, so 8k is obviously some sort of boundary point.
  2. From this, I deduce two things,
    1. Ext4 should have a block size of 4k, and the “stride” value should be 2. This will cause ext4 to think that units of 2 blocks (8k) can and should be treated as one.
    2. Ext4 should have the stripe-size set to 1024. This value was calculated by taking 8M (guessed erasure block size) dividing by 8K (size of a stride, 2 times block size (4K)). This will (hopefully) cause Ext4 to try to align writes so that while erasure blocks are written continuously and make it avoid sub-block updates.

Część dotyczącą ustawiania początku partycji w fdisk:

First sector (2048-15759359, default 2048): 16384

Wraz z wyjaśnieniem, skąd to się wzięło:

Fdisk uses blocks of 512 bytes, so that means that we want to start at 8*1024^2/512 = 16384.

No i na koniec część dotycząca tworzenia samego filesystemu ext4:

Reformat the filesystem, this time with Ext4 with block size of 4k, without journaling, but with additional parameters to encourage Ext4 to do the right thing with respect to the erasure block:

mkfs.ext4 -O ^has_journal -E stride=2,stripe-width=1024 -b 4096 -L Fedora14Arm  /dev/mmcblk0p1

Na koniec dwa linki, które autor wpisu podaje jako źródła:

Zachęcam do lektury całego wpisu z którego pochodzą powyższe cytaty, bo powyżej są jedynie najważniejsze wyjątki, które bez kontekstu nie do końca w czymkolwiek pomogą.

Inny, prostszy (ale starszy) wpis o podobnej tematyce: http://linux-howto-guide.blogspot.com/2009/10/increase-usb-flash-drive-write-speed.html

No i dowiedziałem się, że pożyteczne narzędzie to flashbench (pakiet jest w Debianie unstable), że żaden ext2 dla nośników flash, tylko ext4 bez journala, za to z dodatkowymi opcjami, zależnymi od parametrów karty. I że nie tylko w przypadku SSD warto stosować alignment. Różnica prędkości między ext2 a ext4 po tuningu? Wg autora wpisu 8 razy szybciej dla małych plików i dwa szybciej dla dużych. Trochę mi wszystko opadło, ale za to wiem, co będę robić w weekend.

UPDATE: Trochę się pobawiłem i wyszło mi, że metoda pomiaru jest średnio dokładna. Albo pendrive zwalnia w miarę używania (w sensie „wykonana ilość zapisów”), albo reboot/hibernacja drastycznie zmieniają wyniki, albo nie wiem co jest grane. Bo zrobiłem test na FAT, potem na ext4 po dopasowaniu partycji (brak zauważalnych różnic), potem zabawa z ustawieniami ext4 i… między pierwszym testem na ext4, a końcowym, na identycznych parametrach ext4 były 4 sekundy różnicy. Przy podstawie 22 sekundy, więc prawie 20% wolniej. Zagadka. A ponieważ nie widzę zysku między FAT a ext4, to chęć do migracji ext2 -> ext4 gwałtownie spadła. Może kiedyś.

UPDATE2: Dodane cytaty z bloga. Bawiłem się trochę w optymalizacje/benchmarki na czterech różnych pendrive’ach. Tylko jeden zareagował pozytywnie na zmianę alignmentu (OK, bez wyliczeń było, po prostu początek partycji na sektorze 16384) i zmianę systemu na ext4. Przy okazji wyszło na jaw, że pendrive, który uznałem za wolny jest ok. 3 razy wolniejszy od pozostałych, niezależnie od ustawień.

Ryzyko prowadzenia węzła Tora.

Oczywiście wpis jest inspirowany tymi dwoma wpisami. Mocno rozbieżne w wymowie są. Pierwszy bardziej w tonie „jak oni mogli?!”, drugi z kolei mocno zorientowany na ryzyko. Jak dla mnie sprawa jest prosta: prowadząc wyjściowy węzeł Tora[1] należy mieć świadomość, że służby mogą wpaść z wizytą. W końcu jest prawie pewne, że prędzej czy później dojdzie do jakiegoś przestępstwa z IP przydzielonego w danym momencie do węzła wyjściowego. A policja lubi się popisywać i w prosty sposób podbijać sobie statystykę. Był powód do kipiszu? No był…

Zresztą, w Polsce też były podobne akcje, tyle, że z tego co mi wiadomo nie trafiły do mediów. Jedna z osób narzekała na wizytę policji i konfiskatę komputerów (lub dysków) w celu zabezpieczenia dowodów. Zresztą z tego co kojarzę bardzo szybko były zwrócone. No i prowadzący wyjściowy węzeł nie miał narkotyków itp.

Trochę też nie rozumiem o co ten hałas, w końcu w FAQ Tora jest napisane, czego można się spodziewać prowadząc węzeł. Co prawda dałbym głowę, że jest tam wspomniane o możliwości wizyt policji (a nie jest), więc pewnie miesza mi się z prezentacją dotyczącą Tora na MeetBSD sprzed paru lat. W każdym razie należy założyć, że takie wizyty są możliwe, chociaż widzę, że nie są częste. Pozytywne jest to co piszą, że policja zaczyna być świadoma istnienia węzłów i przed wizytą (czy to rozmową, czy wjazdem), zaczyna sprawdzać, czy faktycznie chodzi o węzeł, czy o końcowego użytkownika.

Co nie oznacza, że prowadzenie węzłów pośredniczących (relay nodes, bridge nodes) też wiąże się z ryzykiem. Tu żaden ruch nie wychodzi na zewnątrz sieci Tor. Służby nie bardzo mają powód czy pretekst do wizyty. Nawet maila nie wyślą (sprawdzone empirycznie, różne węzły, parę lat). I w sumie jeśli chcą faktycznie łapać przestępców, to mogliby współpracować z prowadzącymi węzły. Bo przy odpowiedniej wiedzy i współpracy policji na skalę międzynarodową osoby korzystające z Tora (końcowi użytkownicy) są jak najbardziej możliwe do namierzenia. Zresztą, zdaje się były publikacje naukowe na ten temat.

W każdym razie głównie trzeba czytać i rozumieć, co się robi i jak to działa. Za bardziej ryzykowne osobiście uważam posiadanie niezabezpieczonej lub słabo zabezpieczonej sieci wifi. Ktoś może jej użyć do równie nielegalnych celów, a wtedy nie ma żadnych przesłanek by uważać, że czynności dokonał ktoś inny, niż użytkownik danego adresu IP.

[1] To tylko jeden z typów węzłów, służący jako ostatni pośrednik między siecią Tor a zwykłym Internetem.

PS Nagonka na Tora ma miejsce nie po raz pierwszy a tu krótki opis jak łatwo skonfigurować bridge node.